Η γλώσσα η καθομιλούμενη, ζωντανός οργανισμός στα χείλη όλων μας, έχει όλα τα χαρακτηριστικά που συνθέτουν την ζωή και κατ' επέκταση τον βίο και τα έργα μας μέσα στο κοινωνικό πλαίσιο στο οποίο ζούμε. Εξελίσσεται ή μένει στάσιμη, αλλάζει ή τροποποιείται, προσαρμόζεται, μεταμορφώνεται και γενικά ζει και συμπορεύεται μαζί μας ακολουθώντας όλα τα θετικά ή τα αρνητικά της ατομικής ή συλλογικής ανάδειξής μας.
Έτσι δεν είναι τυχαίο πως στο διάβα των χρόνων πολλές λέξεις δαιμονοποιήθηκαν, καταργήθηκαν ή έμειναν ανενεργές χρήσης, άλλες "κατασκευάστηκαν" εξυπηρετώντας σημεία και ανάγκες των καιρών και άλλες χρησιμοποιούνται επί σκοπώ για ίδια ωφέλη.
Η ανυπόφορη σύγχρονη "ξύλινη" πολιτική γλώσσα, η στείρα ακαδημαϊκή ή ακαδημαΐζουσα, η αργκό, η μαλλιαρή δημοτική, η αριστερίζουσα - προοδευτική, ή η εθνικιστική - καθαρεύουσα είναι η απόδειξη της ανελέητης δύναμης της γλώσσας η οποία εκθέτει πλέον ανεπανόρθωτα τους ποιούντες χρήσιν παραδίδοντας την σήψη και παρακμή των στα κοινά όμματα και στην κατ' επέκραση κρίση και απόρριψη.
Ένα τυπικό παράδειγμα μιας "παρεξηγημένης" λέξης είναι και αυτή του Δωσίλογου που έχει ταυτιστεί με την ιδιότητα του προδότη - καταδότη κυρίως του 2ου Παγκόσμιου πολέμου, ενώ η αληθής ερμηνεία της είναι γνωστή και αναμφισβήτητη. Αλλά πως να μην περιθωριοποιηθεί - σκοπίμως άλλωστε - μια τέτοια λέξη; Ποιος από μας έχει την πρέπουσα αρετή ώστε να "δώσει λόγο", να απολογηθεί και κατ' επέκταση να υποστεί την βάσανον της κριτικής για τις ημέρες και τις πράξεις του; Σε μια χώρα όπου το "λάθρα βιώσας" και η ατιμωρησία έχουν αναχθεί σε εθνικό σπόρ, ο Δωσίλογος ως έκφραση χρηστού πολίτη είναι είδος ανύπαρκτο. Και θα παραμείνει ανύπαρκτος. Από την άλλη πλευρά φυσικά, ο Δεξίλογος δεν είναι δυνατόν να υπάρχει αυτεξούσιος και αυτόνομος. Η μία κατηγορία προϋποθέτει την ύπαρξη της άλλης. Ο Δεξίλογος δέχεται και βιώνει σαν αδιαχώριστο δίπολο του "απολογητή" του τα αγαθά της χρηστής, επ' αμοιβαία ωφελεία, πνευματικής ή υλικής διαχείρισης.
Αλλά όλες οι παραπάνω συμπεριφορές ανήκουν, δυστυχώς, στην εποχή μας, στην σφαίρα του ανύπαρκτου.Δικαίως λοιπόν η μεν πρώτη λέξη κατέχει την "ερμηνεία" που αρμόζει στους νυν χρήστες της και η δεύτερη είναι χρηστικά ανύπαρκτη.
Κιντάπογλου Γιάννης
